۱۱ از ۱۶
درس ۱۱ · مدیریت سرمایه و ریسک

همبستگی صنایع در مدیریت ریسک چیست؟

همبستگی نشان می‌دهد بازده دو صنعت در یک بازه چقدر با هم حرکت کرده‌اند؛ برای سنجش تنوعِ واقعی باید این رابطه را کنار عوامل اقتصادی بررسی کرد.

سطح: متوسطزمان مطالعه: حدود ۹ دقیقهتمرین تعاملیآزمون: ۵ سؤال
قبل از شروع

همبستگی تاریخی نزدیک مثبت یک بین دو صنعت چه هشداری دربارهٔ تنوع می‌دهد؟

مفهوم اصلی

این ریسک را چگونه تعریف کنیم؟

ضریب همبستگی در بازهٔ منفی یک تا مثبت یک قرار دارد. نزدیک مثبت یک یعنی حرکت تاریخی هم‌جهت‌تر؛ نزدیک صفر یعنی رابطهٔ خطی ضعیف‌تر در همان نمونه.

دو سری بازده را برای بازه و تناوب یکسان مقایسه کنید. سپس دلیل اقتصادیِ وابستگی را بپرسید؛ عدد گذشته در بحران آینده الزاماً ثابت نمی‌ماند.

مثال فرضی: برای دو دارایی فرضی با وزن مساوی و نوسان هرکدام ۲۰٪، اگر همبستگی از ۰ به ۱ افزایش یابد، نوسان نظری سبد در این مدل ساده از حدود ۱۴٫۱٪ به ۲۰٪ می‌رسد.
آزمایشگاه تعاملی

اثر همبستگی بر یک سبد فرضی

مقادیر را تغییر دهید؛ اعداد فقط مثال آموزشی هستند و اجرای معامله یا قیمت فروش را تضمین نمی‌کنند.

اثر همبستگی بر یک سبد فرضیتمرین با اعداد فرضی
نتیجهٔ مثال
در حال محاسبه…

روش عملی

در سه گام بررسی کنید

۱
مفروضات را بنویسید

ضریب همبستگی در بازهٔ منفی یک تا مثبت یک قرار دارد. نزدیک مثبت یک یعنی حرکت تاریخی هم‌جهت‌تر؛ نزدیک صفر یعنی رابطهٔ خطی ضعیف‌تر در همان نمونه.

۲
اثر عددها را بسنجید

دو سری بازده را برای بازه و تناوب یکسان مقایسه کنید. سپس دلیل اقتصادیِ وابستگی را بپرسید؛ عدد گذشته در بحران آینده الزاماً ثابت نمی‌ماند.

۳
امکان اجرای برنامه را بررسی کنید

چند صنعت بورسی می‌توانند به یک متغیر مثل نرخ ارز، انرژی، نرخ خوراک یا سیاست قیمت‌گذاری حساس باشند؛ همبستگی آماری را با این پیوند اقتصادی مقایسه کنید.

چک‌پوینت

یک بار دیگر فکر کنید

همبستگی تاریخی نزدیک مثبت یک بین دو صنعت چه هشداری دربارهٔ تنوع می‌دهد؟

بورس ایران

هنگام معاملهٔ نماد چه چیزی مهم است؟

چند صنعت بورسی می‌توانند به یک متغیر مثل نرخ ارز، انرژی، نرخ خوراک یا سیاست قیمت‌گذاری حساس باشند؛ همبستگی آماری را با این پیوند اقتصادی مقایسه کنید.

مرز مثال و واقعیت: اعداد تمرین آموزشی و فرضی‌اند. پیش از تصمیم واقعی، وضعیت روزِ نماد، مقررات جاری، هزینه‌ها و نیاز شخصی به وجه نقد را بررسی کنید.
محدودیت‌ها و خطاها

چه نتیجه‌ای نگیریم؟

  • قطعیت کاذب: همبستگی گذشته علت تغییر قیمت را ثابت نمی‌کند و در دوره‌های تنش ممکن است تغییر کند؛ نمونهٔ کوتاه نتیجهٔ شکننده می‌دهد.
  • فراموش کردن اجرا: رسیدن قیمت به سطحِ برنامه‌ریزی‌شده به معنی فروش قطعی در همان قیمت نیست.
  • تغییر قانون پس از نتیجه: ورودی یا سقف ریسک را فقط برای خوب نشان دادن مثال‌های گذشته دست‌کاری نکنید.
جمع‌بندی ۳۰ ثانیه‌ای

سه نکته برای یادآوری

۱. ضریب همبستگی در بازهٔ منفی یک تا مثبت یک قرار دارد. نزدیک مثبت یک یعنی حرکت تاریخی هم‌جهت‌تر؛ نزدیک صفر یعنی رابطهٔ خطی ضعیف‌تر در همان نمونه.
۲. دو سری بازده را برای بازه و تناوب یکسان مقایسه کنید. سپس دلیل اقتصادیِ وابستگی را بپرسید؛ عدد گذشته در بحران آینده الزاماً ثابت نمی‌ماند.
۳. همبستگی گذشته علت تغییر قیمت را ثابت نمی‌کند و در دوره‌های تنش ممکن است تغییر کند؛ نمونهٔ کوتاه نتیجهٔ شکننده می‌دهد.
پرسش‌های رایج

پاسخ کوتاه به سه پرسش

این مفهوم با چه داده‌ای سنجیده می‌شود؟

ضریب همبستگی در بازهٔ منفی یک تا مثبت یک قرار دارد. نزدیک مثبت یک یعنی حرکت تاریخی هم‌جهت‌تر؛ نزدیک صفر یعنی رابطهٔ خطی ضعیف‌تر در همان نمونه.

در بورس ایران کدام موضوع را جداگانه کنترل کنیم؟

چند صنعت بورسی می‌توانند به یک متغیر مثل نرخ ارز، انرژی، نرخ خوراک یا سیاست قیمت‌گذاری حساس باشند؛ همبستگی آماری را با این پیوند اقتصادی مقایسه کنید.

آیا برنامهٔ ریسک، زیان را صفر می‌کند؟

خیر. همبستگی گذشته علت تغییر قیمت را ثابت نمی‌کند و در دوره‌های تنش ممکن است تغییر کند؛ نمونهٔ کوتاه نتیجهٔ شکننده می‌دهد.

منابع و مطالعهٔ بیشتر

منابع آموزشی این درس

متن، محاسبه‌ها و مثال‌های این درس برای آموزش مستقل تدوین شده‌اند؛ اطلاعات مقرراتیِ متغیر را در زمان استفاده از منابع رسمی روز بررسی کنید.

آزمون پایان درس

۵ سؤال برای مرور این درس

۵ سؤال

پس از پاسخ به همهٔ سؤال‌ها، «ثبت آزمون» را انتخاب کنید.

۱. همبستگی تاریخی نزدیک مثبت یک بین دو صنعت چه هشداری دربارهٔ تنوع می‌دهد؟
ممکن است آن دو در همان بازه هم‌جهت حرکت کرده باشند و تنوع کمتری بدهند.
۲. کدام نکته دربارهٔ کاربرد این موضوع در بورس ایران درست است؟
چند صنعت بورسی می‌توانند به یک متغیر مثل نرخ ارز، انرژی، نرخ خوراک یا سیاست قیمت‌گذاری حساس باشند؛ همبستگی آماری را با این پیوند اقتصادی مقایسه کنید.
۳. محدودیت مهم این روش کدام است؟
همبستگی گذشته علت تغییر قیمت را ثابت نمی‌کند و در دوره‌های تنش ممکن است تغییر کند؛ نمونهٔ کوتاه نتیجهٔ شکننده می‌دهد.
۴. در چارچوب این درس، کدام روش بررسی درست‌تر است؟
دو سری بازده را برای بازه و تناوب یکسان مقایسه کنید. سپس دلیل اقتصادیِ وابستگی را بپرسید؛ عدد گذشته در بحران آینده الزاماً ثابت نمی‌ماند.
۵. مثال فرضی این درس چه چیزی را نشان می‌دهد؟
برای دو دارایی فرضی با وزن مساوی و نوسان هرکدام ۲۰٪، اگر همبستگی از ۰ به ۱ افزایش یابد، نوسان نظری سبد در این مدل ساده از حدود ۱۴٫۱٪ به ۲۰٪ می‌رسد.
این محتوا با هدف آموزش مفاهیم تحلیل تکنیکال تهیه شده است و به‌تنهایی توصیه خرید یا فروش اوراق بهادار محسوب نمی‌شود.